Alana Özgü Beceri ve Yetkinlikler
- Yetişkin öğrenmesini analiz etme yetkinliği
Lisans düzeyinde temel uzmanlık, yetişkin öğrenmesini çocuk ve ergen öğrenmesinden ayırabilmektir. Bu yeterlilik şunları kapsar:
- Yetişkin öğrenenin bilişsel, sosyal ve motivasyonel özelliklerini çözümleyebilme,
- Andragoji, öz-yönelimli öğrenme, deneyim temelli öğrenme ve dönüşümsel öğrenme kuramlarını kullanabilme,
- Farklı yaş, deneyim ve toplumsal geçmişe sahip yetişkin grupların öğrenme ihtiyaçlarını ayırt edebilme.
- Eğitim gereksinimi belirleme ve ihtiyaç analizi yapabilme
Alanın çekirdek becerilerinden biri, yetişkinlerin hangi öğrenme gereksinimlerine sahip olduğunu belirleyebilmektir. Bu yeterlilik şunları kapsar:
- Hedef grubun mevcut yeterlik düzeyini belirleyebilme,
- Mesleki, toplumsal ve bireysel öğrenme gereksinimlerini ayırt edebilme,
- Eğitim önceliklerini veri temelli biçimde belirleyebilme,
- Farklı toplumsal gruplar için gereksinim analizi yapabilme.
- Yetişkinlere uygun eğitim programı tasarlama
Bu alanın en belirgin mesleki yeterliklerinden biri program geliştirmedir. Bu yeterlilik şunları kapsar.
- Amaç ve kazanım yazabilme,
- Yetişkinlere uygun içerik sıralayabilme,
- Esnek öğrenme ortamı planlayabilme,
- Kısa süreli, modüler ve ihtiyaca duyarlı eğitimler geliştirebilme,
- Yaygın eğitim, halk eğitimi, hizmet içi eğitim ve toplumsal öğrenme programları oluşturabilme.
D. Öğrenme ortamı ve öğrenme sürecini kolaylaştırma
Bu alanda öğretmekten çok öğrenmeyi kolaylaştırmak önemlidir. Bu yeterlilik şunları kapsar:
- Yetişkin katılımını artıran öğrenme iklimi oluşturabilme,
- Tartışma, deneyim paylaşımı ve problem temelli öğrenme süreçlerini yönetebilme,
- Grup dinamiklerini yönlendirebilme,
- Katılımcı ve etkileşimli öğretim teknikleri kullanabilme.
E. Program uygulama, izleme ve değerlendirme
Mesleki yeterlik yalnızca program hazırlamak değil, programın etkisini ölçmeyi de içerir. Bu yeterlilik şunları kapsar.:
- Programın uygulanabilirliğini değerlendirebilme,
- Katılım, erişim ve etki göstergelerini izleyebilme,
- Öğrenme sonuçlarını değerlendirebilme,
- Program iyileştirme önerileri geliştirebilme.
F. Dijital, uzaktan ve esnek öğrenme tasarımı
Çağdaş hayat boyu öğrenme alanında dijital öğrenme temel bir uzmanlık alanıdır. Bu yeterlilik şunları kapsar:
- Çevrim içi öğrenme tasarlayabilme,
- Karma öğrenme planlayabilme,
- Dijital öğrenme araçlarını pedagojik amaçla kullanabilme,
- Teknoloji destekli yetişkin öğrenmesi geliştirebilme.
G. Toplumsal kapsayıcılık ve erişim odaklı çalışma
Hayat boyu öğrenme alanı güçlü biçimde sosyal adalet boyutu taşır. Bu yeterlilik şunları kapsar:
- Dezavantajlı yetişkin gruplarla çalışabilme,
- Öğrenme fırsatlarına erişimde engelleri analiz edebilme,
- Toplumsal katılımı destekleyen öğrenme ortamları tasarlayabilme,
- Öğrenmeyi sosyal içerme aracı olarak kullanabilme.
H. Eğitim politikası ve kurumsal öğrenme perspektifi geliştirme
Lisans düzeyinde alan uzmanı yalnızca sınıf içi uygulayıcı değildir. Bu yeterlilik şunları kapsar:
- Hayat boyu öğrenme politikalarını yorumlayabilme,
- Kamu kurumları, yerel yönetimler, STK’lar ve özel sektörle ilişki kurabilme,
- Kurumsal öğrenme ve insan kaynakları gelişim süreçlerini anlayabilme.
Genel yetkinlikler
- Analitik düşünme ve problem çözme
Mezunların karmaşık öğrenme ihtiyaçlarını çözümleyebilmesi, öğrenme engellerini tanımlayabilmesi ve alternatif eğitim çözümleri üretebilmesi beklenir.
- Araştırma okuryazarlığı
Mezunların veri toplama, temel saha incelemesi yapma, eğitim ihtiyacını veriye dayalı belirleme ve uygulama sonuçlarını yorumlama becerilerine sahip olması beklenir.
- İletişim ve kolaylaştırıcılık becerisi
Yetişkin eğitimi, yüksek düzeyde iletişim gerektirir. Bu bağlamda gerek duyulan genel yetkinlikler şunlardır:
- Etkili sözlü anlatım,
- Grup içi etkileşimi yönetme,
- Farklı toplumsal kesimlerle iletişim kurma,
- Katılımcı tartışma ortamı oluşturma.
- Liderlik ve girişimcilik
Bu başlık altında sahip olunması öngörülen yeterlikler şöyledir:
- Öğrenme toplulukları oluşturma,
- Eğitim girişimleri geliştirme,
- Yenilikçi öğrenme fırsatları tasarlama,
- Sosyal etki odaklı proje üretme.
- Etik sorumluluk ve toplumsal duyarlılık
Hayat boyu öğrenme alanı doğrudan toplumsal sorumlulukla ilişkilidir. Bu nedenle ihtiyaç duyulan yeterlilikler şunlardır:
- Eğitim hakkı ve erişim eşitliği konusunda duyarlı olma,
- Kültürel farklılıklara saygı gösterme,
- Etik uygulama ilkelerine bağlı kalma,
- Öğrenmeyi toplumsal gelişim aracı olarak görme.
- Yaşam boyu öğrenen olma
Bu alanın paradoksal ama merkezi genel yetkinliği, mezunun kendisinin de yaşam boyu öğrenen birey olmasıdır. Bu yeterlik şunları içerir:
- Öz değerlendirme yapma,
- Mesleki gelişimi sürdürme,
- Değişen bilgi ve teknolojiye uyum sağlama,
- Sürekli öğrenmeyi mesleki kimliğin parçası hâline getirme.